قالیچه های "سه زن" و تندیس "شانه بلورین" دنیای فرش

پایگاه اینترنتی "دنیای فرش" تصمیم گرفته است در نمایشگاه بین المللی  فرش دستباف در جزیره کیش، تندیس "شانه بلورین" را به فیلم سه زن ساخته منیژه حکمت با بازی هنرمندانه ستاره سینمای ایران "نیکی کریمی" اهدا کند، کاری که در آخرین سال انتشار مجله "دنیای فرش" با اهدای جایزه و تندیس به فیلم "فرش باد" ساخته کمال تبریزی انجام گرفت. این امر در دیدارمدیر مسئول و سردبیر "دنیای فرش" با آقای محمد رضا عابد معاونت مرکز ملی فرش ایران مورد توافق قرار گرفت و قرار شد پس از درخواست کتبی "دنیای فرش" در این مورد و موارد دیگری که در یاداشتهای سردبیر می خوانید، نحوه اجرا و عملی شدن آن برنامه ریزی شود. آخرین اطلاعات رسیده حاکی از این است که مراسم "شانه بلورین" با تصویب در جلسه مدیران مرکز ملی فرش ایران، روز دوم نمایشگاه برگزار خواهد شد

فیلمها و سریالهائی که موضوع آنها به نوعی ربطی به قالی و قالیبافی پیدا می کند، به مرور زیادتر می شوند که خبر مربوط به برخی از آنها را در بخش "رویدادها" می خوانید. یک فیلمساز ترجیح می دهد فیلمی سرگرم کننده و عاشقانه بسازد که محل آن یک کارگاه قالیبافی است و دیگری داستان سرقت از موزه فرش را دستمایه یک اثر کمدی-پلیسی می کند و سومی در فیلمی مثل فیلم "سلام مادر زن" محل فیلم برداری را یک قالیشوئی می گیرد که صاحب ثروتمند آن درگیر عروس کردن دختران خود است. اما آخرین اثر قابل اعتنا در این مورد فیلمی است با نام "سه زن" که منیژه حکمت بانوی فهمیم فیلمساز ایرانی و سازنده فیلم بحث بر انگیز "زندان زنان"  آنرا ساخته و بازیگران صاحب نامی چون نیکی کریمی، رضا کیانیان، آتیلا پسیانی، پگاه آهنگرانی و مریم بوبانی در آن نقش آفرینی می کنند که این آخری (بوبانی) در فیلم "فرش باد" کمال تبریزی نیز نقش مهمی همراه کیانیان برعهده داشت

اما نقش فرش در "سه زن" بر خلاف دیگر فیلم ها و سریالهای ایرانی، نقشی حاشیه ای نیست، بلکه تمثیلی از تاریخ و فرهنگ پرافتخار این سرزمین است. قالیچه ای که در دست سه زن از سه نسل مختلف (مادر - دختر - نوه) قرار می گیرد و در دست هرکدام نقش و رنگ متفاوتی پیدا می کند، در عین حال هر سه اینها را مانند حلقه های یک زنجیر بهم پیوند می دهد تا تاریخ را بسازد. مینو (نیکی کریمی) کارشناس موزه فرش ایران است که کار مرمت هم انجام می دهد. او هنگامی که در گیر جستجو برای یافتن دختر خود است، پی می برد که یک فرش قدیمی و موزه ای را می خواهند از ایران خارج کنند. آنرا از دست فروشنده در می آورد اما مادرش که بیماری "آلزایمر" دارد، قالیچه را بر می دارد و با مرور رویاهای گذشته خود در ارتباط با قالیبافی، قالیچه را به امامزاده ای در دل کویر می برد و پهن می کند، در حالیکه همان نزدیکیها نوه اش قالیچه ای دیگر را پس از حادثه ای غم انگیزاز مادری که دختر خود را روی آن قالیچه از دست داده، می گیرد تا نگهداری کند. قالیچه نشانه پویائی فرهنگ و هنر این سرزمین است که از زنی به زنی و از نسلی به نسل دیگر به امانت سپرده می شود تا از آن نگهداری کند و در هر تحول نو تر و زیباتر می شود

در میان همه آثارداستانی سینما و تلویزیون ایران، می توان گفت که منیژه حکمت بعنوان تهیه کننده و کارگردان در "سه زن" کارشناسانه تر با موضوع فرش دستباف برخورد کرده است و دلیل آنرا باید استفاده وی از همکاریهای مرکز ملی فرش ایران، موزه فرش و راهنمائیهای رضی میری تولید کننده و صادرکننده سرشناس قالی ایران دانست و اینرا از تشکر ویژه ای که فیلمساز در آغاز فیلم از او و دکتر فرجی رئیس مرکز ملی ایشان به عمل می آورد، می شود فهمید. داریوش عیاری در کنار کمک به نوشتن فیلمنامه این فیلم به منیژه حکمت که بر اساس داستانی از نغمه ثمینی شکل گرفته است، فیلمبرداری زیبای "سه زن" را هم بر عهده دارد

خوب است همه دست اندرکاران فرش دستباف ایران این فیلم باارزش را ببینند که مدتی پس از ساخت در سال 1386 اجازه نمایش نداشت، اما در مهرماه گذشته بالاخره روی پرده رفت و با استقبال مواجه شد و در جشنواره های بسیاری از جمله بخش "پانوراما" در جشنواره سینمائی برلین (برلیناله) حضور داشت و اینک چندی است سی.دی آن نیز روانه بازار شده است. "سه زن" در نمایشگاه کیش برای شرکت کنندگان و میهمانان این نمایشگاه به معرض نمایش در می آید

عکسها: نیکی کریمی - مریم بوبانی و پگاه آهنگرانی "سه زن" فیلم منیژه حکمت. پگاه آهنگرانی بازیگر جوان سینمای ایران و دختر منیژه حکمت است. شایع شده بود که در جریان ناآرامیهای پس از انتخابات ریاست جمهوری دهم او هم بازداشت شده است که خانم حکمت این امر را تکذیب کرد و گفت که پگاه را تنها برای ادای توضیحاتی خواسته بودند و او آزاد است. گزارش اهدای تندیس "شانه بلورین" به فیلم "سه زن" را در بخش نمایشگاهها بخوانید و یادداشت سردبیر را هم ببینید